سنڌيانا ۾ موجود تصويرون ۽ انهن جا عنوان پڻ ڏسي سگھو ٿا
سنڌيانا ۾ موجود مضمونن کي حوالي طور تاريخ وار رکيو ويو آهي
سنڌيانا ۾ موجود مضمونن کي موضوع وار ترتيب ۾ رکيو ويو آهي
سنڌيانا ۾ موجود مضمونن کي الف ب وار ترتيب ۾ رکيو ويو آهي
سنڌي ٻوليءَ جي تاريخ ۾ سنڌ بابت پھريون جامع ۽ باتصوير دستاويز ’انسائيڪلو پيڊيا سنڌيانا‘ جي صورت ۾ آگسٽ 2009ع ۾ ڇپجي پڌرو ٿيو. جنھن جا هن وقت تائين 13جلد پڌرا ڪيا ويا آهن، چوڏهون جلد پڻ آخري مرحلي ۾ آهي، جڏهن ته پھريون جُلد پڻ ٻيھر واڌارن سڌارن سان بائيبل پيپر تي مناسب جلدبنديءَ سان ڇپايو پيو وڃي. 2019ع ۾ سنڌ هاءِ ڪورٽ جي فاضل جج، جسٽس صلاح الدين پنھور ’انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا‘ جي ڇپيل جلدن ۾ ڪجهه غلطين جي نشاندهي ۽ داخلائن جي ترتيب بابت تڏهوڪي سيڪريٽري ثقافت جناب اڪبر لغاري کي عملي طور درستيون ڪرڻ جي هدايتن کانپوءِ اڪبر صاحب جي سربراهيءَ ۾ ايڊيٽوريل بورڊ جڙيو، جنھن ۾ جناب مدد علي سنڌي، ڊاڪٽر اسحاق سميجو ۽ ڊاڪٽر شير مھراڻي شامل هئا، جن سموري مواد جو مرحليوار جائزو وٺي معزز عدالت کي اداري معرفت رپورٽ پيش ڪئي ۽ جنهن کانپوءِ انهن سڌارن جو ڪم شروع ڪيو ويو. ڇاڪاڻ ته لغتن ۽ انسائيڪلوپيڊيائن جو تحقيقي ڪم مستقل هلندڙ ۽ سڌارن جوڳو هوندو آهي، انھيءَ جذبي سان سنڌي ٻوليءَ جو بااختيار ادارو هن اهم تاريخي ماخذ کي وڌ کان وڌ مستند بنائڻ لاءِ ڪوششون جاري رکندو پيو اچي. اداري جي قيام (1991ع) کان ئي سن..... وڌيڪ پڙهو
ڏونگر سي مهراج: ڏنگر سي مهراج، صوفي شاھہ عنايت شھيد جي وڏن خليفن مان هڪ مشھور خليفو هو. ڊاڪٽر محمد علي مانجهي ’شاھہ عنايت ۽ ان جي سلسلي جا شاعر‘ ڪتاب ۾ لکي ٿو تہ: “هڪ هندو فقير ڏونگر سي مهراج پڻ شاھہ عنايت جي وڏن خليفن مان هو. هي ٿرپارڪر جي طرف چڱو ساڌ سنگت وارو ساڌو ٿي گذريو آهي. صوفي شاھہ عنايت شھيد جي صوفياڻي تحريڪ دوران نہ رڳو ميرانپور، پر سڄيءَ سنڌ کان ڪيترائي انبوھہ ماڻهو اچي گڏ ٿيا هئا. هڪ ڏينهن انبوھہ ماڻهو اچي شاھہ شھيد وٽ پهتا، پر شاھہ شھيد جي طبيعت خراب هئي، انهيءَ ڪري شاھہ شھيد پنهنجن وڏن خليفن مان هڪ خليفي فقير ڏونگر سي مهراج کي حڪم ڏنو تہ آيل طالبن کي درس ڏئي فيضياب ڪيو وڃي. هن واقعي مان اهو ظاهر ٿئي ٿو تہ شاھہ شھيد وٽ مذهب جو ويڇو نہ هو، اهو ئي سبب آهي، جو طالبن کي هدايت جو هٿ ڏيڻ لاءِ هڪ هندو خليفي ڏونگر سي مهراج کي حڪم ڪيائين. ظاهر آهي تہ طالبن ۾ مسلمان بہ ضرور هوندا. ميان نور محمد ڪلهوڙي جي خاص ملازم شاهو خان جي پٽ روحل فقير ٽي پڻ شاھہ شھيد جي شهادت جي واقعي جو گهرو اثر هو، آخرڪار ڪلهوڙن جي ملازمت ڇڏي ميرانپور ۾ اچي جهوڪ جي درگاھہ جي سجادہ نشين صوفي عزت ﷲ جي حلقي ۾ ....وڌيڪ پڙهو