سنڌيانا ۾ موجود تصويرون ۽ انهن جا عنوان پڻ ڏسي سگھو ٿا
سنڌيانا ۾ موجود مضمونن کي حوالي طور تاريخ وار رکيو ويو آهي
سنڌيانا ۾ موجود مضمونن کي موضوع وار ترتيب ۾ رکيو ويو آهي
سنڌيانا ۾ موجود مضمونن کي الف ب وار ترتيب ۾ رکيو ويو آهي
سنڌي زبان جي تاريخ ۾، سنڌ بابت پهريون جامع ۽ باتصوير دستاويز ’انسائيڪلو پيڊيا سنڌيانا‘ جي صورت ۾ آگسٽ 2009ع ۾ ڇپجي پڌرو ٿيو. جنهن جا هن وقت تائين 13جلد ڇپجي پڌرا ٿي چڪا آهن، جڏهن تہ جلد چوڏھون پڻ تياريءَ جي آخري مرحلن ۾ آهي. هن اهم رٿا جو ابتدائي خاڪو تہ 1998ع ۾ جڙيو پر ان کان اڳ سنڌي ٻوليءَ جي با اختيار اداري جي قيام بعد 1991ع کان ئي اهڙي رٿا تي سوچ ويچار جو سلسلو شروع ٿيو هو. بعد ۾ ڊاڪٽر تنوير عباسيءَ هن رٿا جوابتدائي خاڪو تيار ڪيو ۽ 1998ع ۾ سنڌي ٻولي اٿارٽيءَ جي تڏهوڪي چيئرمين ڊاڪٽر غلام علي الانا باقائدي ريسرچ سيل ٺاهي نامور استاد ۽ عالم شيخ محمد اسماعيل کي انچارج مقرر ڪري نوجوان ريسرچرن جي ٽيم ترتيب ڏني. انهيءَ سلسلي ۾ سنڌ جي هر ضلعي ۾ اديبن ۽ سهڪاري ساٿين کي بہ مواد ۽ تصويرن وغيرہ جي سهڪار لاءِ خط لکيا ويا. ايڊيٽوريل بورڊ ۾ جناب محمد ابراهيم جويو، ڊاڪٽر فھميدہ حسين ، ڊاڪٽر ﷲ رکيو ٻُٽ، امداد حسيني، ڊاڪٽر شمس الدين تنيو ۽ تاج جويو شامل هئا. پهرئين جلد جو ڪم لڳ ڀڳ پورو ٿيو پر اهو ڇپائي جي مرحلي کان رهجي ويو، ڇاڪاڻ تہ 2001ع ۾ ڊاڪٽر غلام علي الانا جي وڃڻ بعد هن اسڪيم تي ڪم بند ٿي وي..... وڌيڪ پڙهو
غلام علي قاضي: نامور تعليمدان، شاعر ۽ سنڌي ٻولي ڪاميٽيءَ جو ميمبر قاضي غلام علي ولد قاضي محمد يحيٰ جعفري ٺٽي جو رهواسي هو. هيءُ ٺٽي شھر جو نامور عالم ۽ قانوندان هو. سندس وڏا اصل اُچ شريف جا رهاڪو هئا، جيڪي بعد ۾ ٺٽي اچي آباد ٿيا. هيءُ خاندان قاضي طور مقرر ۽ مشھور ٿيو. غلام عليءَ کي سنڌي ٻوليءَ کان سواءِ انگريزي، اردو، هندي، فارسي ۽ عربي ٻولين تي پڻ عبور حاصل هو. سندس وڏا ٺٽي شھر ۾ ‘جامع مدرسو’ هلائيندا هئا، جهرڪن جي انگريز ڊپٽي ڪليڪٽر مسٽر ڪول جي سفارش تي ٽرانسليٽر مقرر ٿيو. ترقي ڪري مختيارڪار جي عهدي تي پهتو، جتان رٽائر ڪيائين. قانون جي ڄاڻ هجڻ سبب کيس خاص اجازت مليل هئي تہ هو عام ماڻهن جا ڪيس ڪورٽ ۾ پيش ڪري. قاضي غلام علي 1853ع ۾عربي سنڌي صورتخطيءَ جي اصلاح واري ڪاميٽيءَ ۾ ماهر جي حيثيت ۾ کنيو ويو. سندس ڇپيل ڪتابن ۾: ‘هندستان جي تاريخ’ (1854ع)، ‘دوسا ڀائي جا سنڌي جملا’ (ترجمو: 1953ع)، ‘سنڌ جي تواريخ’ (تاريخ معصوميءَ جو ترجمو: 1853ع) وغيرہ شامل آهن. سندس شاعريءَ جو هڪ ڪتاب ‘ديوان جعفري’ 1955ع ۾ سندس پونيرن سنڌي ادبي بورڊ کي ڏنو، ۽ 1998ع ۾ قانون بابت لکيل ڪتاب سنڌي لئنگئيج اٿارٽيءَ کي ....وڌيڪ پڙهو