داخلا ؛ 7443
پڙهيو ويو ؛ 234
پسند ڪيو ويو ؛ 0
تاريخ ؛ 2014-06-10


تصويرون




ٽائيم لائين




sindhianaسنڌيانا--پاسو

ٽائيٽل ؛ پاسو


شاخ : ڳوٺ

پاسو: هيءُ گلگت واديءَ جو، اوچن برفاني جبلن ۾ گهيريل هڪ ننڍڙو ڳوٺ آهي، جيڪو تاريخي قدامت جي لحاظ کان قابل ذڪر آهي. هن ڳوٺ ۾ 80 کان وڌيڪ گهر آهن. -پاسو- گلگت کان 170 ڪلوميٽر پري ڪراڪرم (قراقرم) شاهراهه جي پاسي ۾ واقع آهي. هيءُ ڳوٺ گليشيئر (برفاني تهه) مان نڪرندڙ درياهه جي ڪپ تي گونيءَ ڪُنڊ جي نشان وانگر سهڻو ڳوٺ آهي. نومبر ۽ ڊسمبر مهينن ۾ درياهي نهرن ۾ -ٻوڏ- ايندي آهي، انهيءَ ڪري ’پاسو‘ جي آسپاس وارا علائقا متاثر ٿين ٿا. ڳوٺ جي ڏکڻ ۾ ٻن ڪلوميٽرن تي جبلن جي وچ ۾ قدرتي ڍنڍ آهي، جيڪا ’پاسو ڍنڍ‘ جي نالي سان مشهور آهي. هيءُ ڳوٺ ماضيءَ ۾ چار ڀيرا تباهه ٿيو آهي. تاريخي لحاظ سان هن ڳوٺ کي چئن دؤرن ۾ ورهائي سگهجي ٿو. پهريون دؤر -تاريخ- کان اڳ واري زماني جو آهي، جيڪو پنج هزار کان ٽي هزار سالن تائين جو دؤر آهي. شمسان ماٿري ۽ درياهه ويجهو وڏين وڏين ڇپن تي جيڪي نشان اُڪريل آهن، انهن ۾ گهڻو ڪري مارخور، خچرن، دائرن ۽ ماڻهن جون شڪيلون اُڪريل آهن. انهيءَ قسم جا نشان سوات ۽ چين جي ”هيلان ڪانو“ واري علائقي مان لڌا ويا آهن، -جن- کي پنجن هزارن کان وٺي ڏهن هزارن سالن تائين قديم ڄاڻايو ويو آهي. تباهيءَ جو ٻيو دؤر ڇهين ستين صدي هجريءَ ۾ آيو، جنهن ۾ مهاتما -ٻڌ- جو وڏو مجسمو ۽ ڳوٺ ڊهي ويا. ’پاسو‘ جي تباهيءَ جو ٽيون حادثو اسلامي دؤر ۾ ٿيو، جڏهن شاهراهه ڪراڪُرم (قراقرم) جي کاٻي پاسي کان اوچيون ڇپون ’پاسو‘ ڳوٺ تي اچي ڪريون، -جن- جي ڪري ڳوٺ صفا تباهه ٿي ويو. اُنهيءَ دؤر ۾ ڇپن تي جيڪي لکيتون اُڪريل هيون، سي سڀ ميسارجي ويون. پاسي جي تباهيءَ جو چوٿون دؤر 18 صدي عيسويءَ آهي. -ان- وقت ڳوٺ جي آبادي 5/ 6 گهرن تي مشتمل هئي، -ان- وقت گوچال جي ماٿريءَ جي ويجهو پهاڙي ڇپون هيٺ ڪريون، جنهنڪري درياهه جو وهڪرو -بند- ٿي ويو ۽ ٻيهر آبادي تباهه ٿي وئي. درياهه پنهنجو نئون رُخ اختيار ڪيو ۽ آسپاس جي رهاڪن ٻيهر ’پاسو‘ کي -آباد- ڪيو. ’پاسو‘ جا رهاڪو ”تاجڪ“ قبيلي جا ماڻهو آهن، -جن- کي پنهنجي -ٻولي- ۽ -ثقافت- آهي. هتي مئي کان وٺي نومبر تائين سياح ايندا آهن، -جن- جي لاءِ سٺا هوٽل تعمير ٿيل آهن.




رايا ؛
حوالو ؛ انسائيڪلوپيڊياسنڌيانا جلد ٽيون

ڇا اوهان وٽ -پاسو- سان لاڳاپيل ڪو مواد تصوير يا نقشو وغيره آهي، ته اوهان اهو مواد انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا سان شيئر ڪريو، اسان هن داخلا کي اوهان جي مواد سان وڌيڪ بهتر بڻائينداسين.
مواد موڪلڻ لاءِ ڪلڪ ڪريو
ڇا هي مضمون اوهان کي پسند آيو ته هن بٽڻ تي ڪلڪ ڪريو
//
مکيه صفحو
داخلا صفحو
فهرست موضوع
فهرست الف ب
تاريخ جا حوالا
تصويرون
جامع سنڌي لغت
سنڌي انگريزي لغت
بلاگ ۽ بحث
مدد ڪريو
ڊاڪومينٽيشن
اسان بابت
رابطو ڪريو

پاسو - مان نڪتل ٻيون شاخون-


ڳوٺ - موضوع جون ٻيون داخلائون-
بالاڪوٽ
بالي شاهه
ٻاٻوري (ڳوٺ)
آتڻاه موري
ٻاٺو (ڳوٺ)
بڇيري
بختيارپور
ٻاراچ (ڳوٺ)
ٻاروچو باغ
ٻاٻري
ٻٻري
ٻڌڪ
بدڪ (ڳوٺ)
ٻڍل فقير (ڳوٺ)
ٻلهڻ (ڳوٺ)
ٻنڊي
ٻورجي (ڳوٺ)
ٻورڙي
ٻولھاڙي (ڳوٺ)
ٻهارا
ٻيٽو جتوئي
اسلام آباد 2
اسلام پور
ٻيلو پتڻ
اڪرو
اگهاماڻي تڙ-بندر
بڊو (ڳوٺ)
برهماڻي (ڳوٺ)
امروٽ شريف
اپلاڻ
آراضي
بقادار شاهه (ڳوٺ)
بڪيرا (ڳوٺ)
بڪيرا شريف
بکو لاشاري
بگا
آمريو
بيگن جروار
بهرام هاٿيان
بهڻ2
آڪري
آڪلو
بوبڪ
بوهري2
بوهي جا قبا2
بهار ڪالوني2
ٻلهڙيجي
اڪتڙ عاربي ڳوٺ
تڪيو محمد پناهه
تلي 3
ڀالِوا
ڀاڻوٺ
ڀاوند لاکا
ڀٽا 2
ٺٽي
ٺٽي2
ٺري
ڀَرچُونڊي
ٺوڙهي3
ٺوڙهي بجار
ٺوڙهي بجار ۽ ٺوڙهي سهراب
تڙ خواجا
ڀنگر آچا2
ڀنگر آچا3
ٽپال
ڀوتڙا
ڀورٽي2
ڀولا ڪلهوڙا1
ڀَيرو2
ٽلٽي
ٽنڊو
ٽنڊو بهاول
ٽنڊو رحيم خان
ٽنڊو سائينداد
ٽنڊو ڪولاچي
ٽنڊو گامون
ٽنڊو گوندل
ٽنڊو مٺا خان
تونگ 3
تونگ شريف
تاجپور
تاراهه ڳوٺ
ٿرڙي جادو شھيد
ٿنگھئو
پير جو ڳوٺ
پير ذاڪري
پاٽويون
جلب ديرو
جائيه
پاسو
پانڌي جي ٽڪري
پانڌي واھي
پتڻ ناصراڻي
جنجهه
جنهاڻ 2
جنهاڻ سومرو


.....ڳوٺ موضوع جون وڌيڪ داخلائون

انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا، پراجيڪٽ آف سنڌي لئنگئيج اٿارٽي، حق ۽ واسطا محفوظ آهن